تبيين تفاوت دو واژه فوق نيازمند توجه به مفهوم و نوع نگاهي است که در ادبيات سياسي و هنجارهاي اجتماعي و ديني يک جامعه پيرامون اين دو وجود دارد؛ جنگ يا «نبرد مسلحانه بين دولتها» بهعنوان واقعيتي در جوامع بشري، مفهومي عام و از جنبههای مختلف قابلتعریف است و به انواع متعددي نظير؛ تهاجم نظامي، جنگ تدافعي، مشروع و يا نامشروع، داخلي يا بینالمللی و ...، تقسيم میشود؛ و در بسياري مواقع جنگ اقدامي ناپسند، غير عقلي، غیردینی و نامقدس است نظير تجاوزات نظامي و راهاندازی جنگ به خاطر سلطهطلبی، جاهطلبی، چپاول منابع ملتهای ديگر و...؛ اما دفاع مقدس نوعي خاص از جنگ و نبرد مسلحانه است که از يکسو حالت تدافعي در مقابل تجاوز نظامي بيگانگان داشته و از سوي ديگر مطابق با هنجارهاي ديني پذیرفتهشده در يک جامعه و داراي ارزش ديني و اجتماعي است؛ مانند جنگ بهمنظور دفاع از خويش (دفاع مشروع) در مقابل متجاوزين به دين، عِرض، جان و مال خود و بستگان يا مملکت و نيز بهمنظور دفاع از مظلومين عالم و يا در مقابل ستمگراني که آزادي دعوت ديني را سلب میکنند و با حاکميت استبدادي مانع انتخاب آزادانه دين صحيح از سوي مردم میگردند. در ادامه جهت تبيين دقیقتر موضوع دفاع مقدس توجه به نكات ذيل حائز اهميت است: يك. قداست و امور مقدس در فرهنگ اسلام ازنظر دين، هر فعل يا امري كه جنبه الهي و صبغه ربوبي داشته باشد، مقدس است.